dinsdag 8 maart 2011

Homeward bound..

De laatste bijdrage aan mijn blog vanuit Indonesie. Morgen rond deze tijd ben ik op weg naar het vliegveld.
Omdat ik niet direct hier en ook weer niet daar ben, houd ik het deze keer graag bij foto's.
Ik had het geluk bij het optreden van Santana tijdens Java Jazz te kunnen zijn, afgelopen vrijdag. Santana is een van mijn favourite bands sinds mijn jeugd. Mijn oudste zus Therese kwam begin jaren 70 thuis met "Abraxas", een album met daarop een deel van Santana's allergrootste hits, die ook afgelopen vrijdag weer gespeeld werden: o.a. Oyo Como Va, Black Magic Woman. Samba Pati werd niet gespeeld, maar veel andere hits wel: Europe, Maria Maria, Jingo, enz.
De cover van "Abraxas"  was ongetwijfeld een reden van mijn nieuwsgierigheid naar Santana :-) !











Een heerlijk, nostalgisch concert met het typische latingeluid van de band en Carlos Santana's uit duizenden herkenbare gitaarrifs. Toch altijd dienstbaar aan de band gebleven, Carlos Santana.
Genoeg Carlos, maar ook alle andere bandleden kregen de ruimte. Het aperitief en het dessert bestonden uit 4 andere optredens die ik geheel of gedeeltelijk zag en de flarden jazzy, lazy, swingende klanken en ontspannen atmosfeer, die kwamen aangewaaid van alle kanten naar het centrale plein met eten, drinken en koopwaar, waar steeds naar werd teruggekeerd, want wat is een festival zonder een paar biertjes, een nasi goreng, een durum kebab, een whisky en een ijsje.



Voordat ik mijn spullen ga pakken, wil ik graag mijn ouders bedanken die het mogelijk hebben gemaakt om naar Indonesie te reizen en hier zolang te verblijven. Bedankt voor dit nieuwe begin Hein en Wil,  morgen kom ik langs met een koffer vol verhalen. Voorlopig maar even geen trage verbinding per Skype.
Mijn ouders staan tevens symbool voor alle liefde, steun, reacties en mails die ik heb mogen ontvangen het afgelopen half jaar van jullie allemaal uit Patria en elders.

Symbool voor Indonesie en alle vrienden en gastvrijheid staan Prita en Roedra, wiens huis mijn thuisbasis was gedurende mijn verblijf hier en in wiens familie ik ben opgenomen als een zoon, broer en oom. Ook hen wil ik hierbij bedanken voor alle liefde, hulp en goede verzorging. Bedankt ook Eyang, Opy, Evy, Tata, Soraya, Ryo en Ria, Botrie, en de poezen Cipi en Miu.


BEDANKT ALLEMAAL, TERIMA KASIH SEMUA
TOT ZIENS, SAMPAI JUMPA LAGI

donderdag 3 maart 2011

Ik zie, ik zie....

De laatste twee maanden van mijn verblijf in Indonesie heb ik weer op Java doorgebracht.
Vanaf mijn basis in Depok, weer kortere trips naar Jakarta, Yogyakarta, Semarang en Bandung gemaakt. Allemaal in het teken van afscheid nemen van vrienden en familie, fotografie en wederom netwerken, afspraken maken voor werkzaamheden later dit jaar en plannen maken of verder uitwerken t/m winter 2012. Voor grote internationale podiumproducties is het nodig om lang vooruit te denken en te plannen. Een van de producties waarbij ik betrokken ben is een dans/muziek voorstelling waaraan drie landen meewerken die een gezamelijke geschiedenis delen: Indonesie, Nederland en Japan. Een project om diepe wonden uit het verleden te helen. Culturele diplomatie en wederom "Sharing-A-History".


De dag voor Imlek, het Chinese Nieuwjaar ben ik in Jakarta geweest om een expositie te bezoeken in Galeri (foto) jurnalistik Antara (gelieerd aan het Nationale (foto)Persbureau Antara. Teleurstellend was dat de expositie was afgelopen, terwijl er een dag daarvoor nog een recensie in de krant had gestaan, zonder data van aanvang en sluiting. Verrassend was dat ik er zeer ongepland weg ging met de mogelijkheid er, op hun verzoek, in december mijn "Groot Internationaal Politieke Moorden Kwartetspel" te exposeren.


Op Chinees Nieuwjaar, 3 februari, ben ik met Willy Priatmanto, een bevriende fotograaf op "fotojacht" geweest in Jakarta's oude stad. Een soort fotodate om te zien of en hoe verschillend we naar dingen kijken en ze vastleggen. Het is de bedoeling dat we later meer intensief gaan samenwerken o.a. aan een expositie en mogelijk op andere gebieden. De meeste ceremoniele activiteiten vinden niet op nieuwjaarsdag plaats maar gedurende de 10 dagen erna. Maar omdat we geen duidelijke afspraak hadden rond een thema was dat geen probleem. We bezochten een chinese klenteng waar die dag wel volop gebeden en geofferd werd.
Daarnaast veel straatfotografie. Omdat het een nationale vrije dag is, zijn er veel mensen op de been in dit oudste gedeelte van Jakarta. Nadruk op het fotograferen van mensen.

                                      
                                           Willy (r) checkt zijn jachttrofeeen  


Een tweede fotodate met Willy was afgelopen zondag in de Botanische tuinen van Bogor. Daarbij lag de nadruk op de natuur. Er staat voor morgen 4 maart nog een derde fotodate gepland. We zijn door Prita uitgenodigd voor een concert van Santana die ter gelegenheid van Java Jazz in Jakarta optreedt. Willy en ik fotograferen regelmatig concerten en voorstellingen en ook nu gaan we weer vergelijken hoe verschillend we een thema benaderen. Prita kon via het familienetwerk dat zich breed uitstrekt in de muziekwereld goedkoop aan kaartjes komen die anders ver buiten ons bereik hadden gelegen want duur en snel uitverkocht. Ruim 25 jaar geleden zag ik Santana voor het laatst in Rotterdam.

In januari heb ik vanuit Depok aan drie kunstactiviteiten in Nederland meegewerkt. Het is fantastisch om nu met laptop en internetverbinding te kunnen werken waar je ook bent in de wereld. Ik heb voor de "Ver van mijn bed show"  (ihkv Breda Cultuurnacht) een powerpoint/diashow reisverslag gemaakt met fotografie en poezie over mijn reizen van de afgelopen maanden. Het is een verslag louter bestaand uit foto's van communicatie en geabstraheerde wereld zonder mensenlijke aanwezigheid zoals ik die vast heb gelegd onderweg: verbodsborden, graffiti, reclame, stad, natuur. Vijf van de foto's zijn later in IDFX in Breda ge-exposeerd. Daarnaast heb ik live vanuit Kalimulya (Huis Innisisri, aan de rand van Depok) een aantal gedichten voorgedragen tijdens een poezievoorstelling ihkv nationale gedichtendag in Ruime X in Tilburg. Om half vier 's ochtends galmden mijn woorden door het gehucht. Een gedicht ging voor de helft verloren in het geblaf van het waakhondje toen er onverwachts zelfs een paar buurtbewoners kwamen kijken. Het was een geslaagd experiment en zeker voor herhaling vatbaar. De verbinding via Skype was goed. Het publiek en organisatie waren enthousiast.

de allerjongsten

Tijdens mijn verblijf in Yogyakarta, kon ik bij toeval de eenendertigste verjaardag van de dansschool van Didik Nini Thowok bijwonen. Het was fijn weer een avondje met deze meesterdanser door te brengen. Onze vriendschap gaat 25 jaar terug en we delen een ommekeer in zijn leven en carriere met de choreografie van een dans: Dwimuka = twee gezichten, waarin hij de weg opent voor de twee kanten van zijn zijn. Didik is een van de weinige mensen die ik ken die zowel de mannelijke als de vrouwelijke rollen in traditionele, klassieke en moderne dansen danst tot in de perfectie. Hij heeft met drie andere Aziatische dansers uit Japan, India en Korea een voorstelling gemaakt waarin het transgenderthema centraal staat in de verschillende culturen. In vrijwel alle Aziatische landen zie je dat mannen vrouwenrollen dansen en omgekeerd. Vaak om de kracht of zachte zijde van een persoonlijkheid extra te benadrukken. Krachtige vrouwen, zachte mannen.
Homoseksualiteit blijft een taboe in Azie, transgenders worden geaccepteerd, bejubeld als godheid, getolereerd en uitgelachen. Wellicht komt deze dansproductie in 2012 naar Nederland.

de moedergroep

Leerlingen van de allerjongsten tot een groep bestaande uit moeders mochten bij deze jaarlijkse viering hun proeve van bekwaamheid laten zien aan een groep toeschouwers bestaande uit familie, vrienden, kennissen en buurtbewoners. Didik is behalve een beroemd en druk bezet danser en choreograaf ook een belangrijke leraar voor vele verschillende groepen uit de maatschappij. Zijn scholen zijn goed georganiseerd en voor iedereen toegangkelijk. Jaarlijks worden de uitblinkers in het zonnetje gezet met prijzen in diverse categorieen. Een aanmoediging voor enkelen en een bekroning voor anderen.

      
Didik deelt een prijs uit

Ook heb ik afgelopen week het genoegen gehad aanwezig te zijn bij een groots concert. "A masterpiece of Erwin Gutawa". Beroemd komponist, arrangeur geeft een muzikaal feestje met vol orkest, band en koor. Enkele van de sterren waren de originele cast van de musical "Laskar pelanggi", mijn held Iwan Fals en dochter Gita Gutawa, met een fantastische stem. Muziekstukken van heavy metal, via rockorchestra en musical naar male en female vocals met pop en jazz. Honderden delnemende artiesten. Een heerlijke avond en ik kon via een backstagepas, wederom uit het familienetwerk, tot aan het podium komen om te fotograferen.
                      
Sandy Sondoro

    Lakar Pelangi Iwan Fals   
   
Station Pasar Minggu

Mijn fotocamera heb ik vrijwel altijd bij me. Het is een trouwe vriend geworden. Ik heb veel geleerd de afgelopen maanden. Bijvoorbeeld dat mijn soort fotografie moeilijk te verkopen is, maar ik heb geduld, wie weet later en anders niet. Ook heb ik geleerd dat mijn fotografie belangrijk voor mij is als dagboek, de reizen en dagen documenterend. De foto's zijn behalve mijn geheugen, de bouwstenen van mijn verhalen. Waar in de tijd met Theo de nadruk meer lag op het woord, ligt nu de nadruk op het visuele. Ik ben meer een visueel vertelller dan een met woorden. Hoewel het tijdens dit verblijf nogmaals heel duidelijk is geworden dat de combinatie van woord en beeld (endekunst) heel goed en misschien wel het beste voor mij werkt.
Ook de verschillende thema's en stijlen van fotografie: documentair, straat en abstracte fotografie: mensen, mobiliteit, reizen, geschiedenis, architectuur, de kunsten en communicatie.

Know me, I just wanne be free, sticker, Jakarta.

Omdat er nu sprake is van duidelijke thema's en een visueel handschrift zijn nieuwe foto's goed te combineren met oude. En krijgen veel oude foto's nu pas betekenis. Ik krijg inzichten door te ordenen en verhalen openbaren zichzelf. Gelukkig ben ik wel gegroeid als fotograaf. Ik werk nu veel met een groothoek lens en probeer zoveel mogelijk onderwerpen in een context te plaatsen. Vroeger was de afstand tussen mijn onderwerp en mijzelf groter en fotografeerde ik meer met telelens. Ik probeer er nu zoveel mogelijk bovenop te zitten. Meer de stijl van straatfotografen uit de 30, 40, 50 en 60er jaren. Ik schiet vaak, net als zij vanuit "the guts"vanuit de (onder) buik. Zij omdat ze met bijvoorbeeld een rolleiflex fotografeerden en letterlijk van boven in de zoeker op hun buik keken. Ik letterlijk met de camera op buikhoogte en figuurlijk vanuit mijn gevoel, vanuit mijn hart en minder vanuit het hoofd. Ik zie iets van afstand, benader het en schiet. Daardoor krijg je een rauw en minder gecomponeerd beeld. Als een bevroren moment uit het dagelijks leven van mensen die je zoal tegenkomt op straat, dat je ongecompliceerd en direct vastlegt. Hieronder een paar voorbeelden.

Straatmuzikant, Pasar Minggu Jakarta

                            
Taman Fatahillah, Jakarta kota.



Station Jakarta kota

Om te vermijden dat mijn laatste bijdragen aan dit blog voor dit verblijf prietpraat wordt over wel of niet doorgaande projecten en ontmoetingen met mensen die jullie toch niet kennen, heb en zal ik meer foto's plaatsen van de gebeurtenissen en mensen die ik tegenkom onderweg van afspraak naar afspraak. En de foto-oogst van optredens.